🔔 Herhangi bir sağlık sorunu için sağlık profesyoneline başvurunuz.
OR-MAN

Çocuklarda Dikkat Dağınıklığı

14.04.2025

Çocuklarda dikkat dağınıklığı, algı bozukluğu, sinirlilik, odak problemleri, okuduğunu anlamama, hafıza ve beyin sisi ile zihinsel fonksiyonlarda zayıflık üzerine uygulama;

·         Akşamdan 1 litre suya; 7 tel safran, 3 adet sarı halile, 1 yk rezene, 1 tk üzerlik tohumu katılır ve oda sıcaklığında 12 saat demlemeye bırakılır. Ertesi gün susadıkça bu sudan içilir.
·         Sabah aç karnına 1 yk ceviz yağı ile 1’er çk toz akasya zamkı, arı ekmeği, ısırgan tohumu karıştırılır. Biraz bal eklenir ve yutulur, 30 dk kahvaltı edilmez.
·         Gün içinde; zufa otu, biberiye, karabaş, melisa, yıldız anason bitkileri karışım halde 10 dk demlenir ve çayları 2-3 fincan aç/tok karnına içilir.
·         Ders çalışılan, okuma yapılan odalarda biberiye yağı ve nane ruhu ile buhur uygulaması yapılır. Biberiye yağı ve nane yağı; göbek deliğine, ayak altlarına ve bileklere 1:4 oranında seyreltilip sürülür ve koklanır.
·         Şakaklara, boyun bölgesine, göbek deliğine saf gül yağı sürülür.
·         Gece yatmadan önce 1 tk (çocuklarda çk) akgünlük sakızı ve 1 adet kara halile bir bardak su ile yutulur ve uyunur.
·         14 gün devam edilir, 1 hafta ara verilir.



Günlük Hayatta Uygulanabilecek Terkipler

Bu terkibi uygularken aşağıdaki bütüncül destek faaliyetlerini de beraberinde yürütmeniz faydalı olur. Amaç; çocuğun sinir sistemini düzenleyip odak süresini desteklemek, zihinsel yorgunluk ve “beyin sisi” hissini azaltmaya yardımcı olmak ve sinirlilik/algı dalgalanmasında daha stabil bir günlük ritim kurmaktır. Bu protokol “ilaç yerine geçmez”; evde uygulanabilir davranış ve rutin düzenlemeleriyle destek sağlar.

Basit Başlangıç (Her gün)

  1. Sabah ışık + su (3–5 dk): Uyanınca perde aç, 1 bardak su; 2–3 dk balkonda/gün ışığında kısa hareket (ritim ve uyanıklık).

  2. 60 sn “vücut uyandırma”: 20 saniye yerinde adım + 20 saniye kol sallama + 20 saniye esneme (oturarak da yapılabilir).

  3. Ders/ödev öncesi 2 dk “odak açma nefesi”: burundan 3 sn al, 4–5 sn ver; 6–8 tur (yumuşak, zorlamadan).

  4. 10 dk “ödev sprinti”: 10 dk çalışma + 2 dk mola (ilk tur); molada su iç, ayağa kalk, kısa yürüyüş.

  5. Gün içinde en az 10–15 dk açık hava yürüyüşü veya oyun (ekran değil; gerçek hareket).

  6. Akşam ekran kapanışı: uykudan 60 dk önce ekranları azalt (özellikle hızlı içerikler); uyku kalitesine destek.

  7. Uyku öncesi 3 dk “sakinleşme”: odada loş ışık, 6 yavaş nefes + kısa masal/kitap (ritüel).

  8. “Tek cümle günlük”: Çocuk akşam 1 cümle yazar/söyler: “Bugün en iyi yaptığım şey…” (öz güven + duygusal regülasyon).
    Toplam süre: 10–15 dk (günün içine dağılmış şekilde).

Orta Seviye (Haftada 4–5 gün)

  1. 20–30 dk “konfor hareket” (açık hava yürüyüşü/park oyunu/ipek gibi hafif koşu yok; nefes konuşmaya izin verecek).

  2. 12–15 dk “hafif güç + koordinasyon” (2 tur, eğlenceli):

    • Duvar şınavı 8–10 tekrar

    • Sandalyeye otur-kalk 8 tekrar

    • Topuk yükseltme 12 tekrar

    • Denge: tek ayak 15 sn + 15 sn (duvar/sandalye destekli)

  3. Ödev düzeni: 2–3 tur “10 dk çalışma + 2 dk mola”; toplam 25–35 dk.

  4. Mola kuralı: molada ekran yok; su + 20–30 adım + pencere önü derin nefes.

  5. “Kitap okuma çifti”: her gün 10 dk çocuk okur + 5 dk ebeveyn sesli okur (okuduğunu anlama ve hafıza).

  6. Akşam “gün kapanışı konuşması” (3 dk): günün 1 iyi yanı + 1 zor yanı + 1 çözüm fikri (sinirlilikte düzen).

  7. Hafta içi uyku sabitleme: aynı saat aralığında yat-kalk; hafta sonu en fazla 60–90 dk kaydır.
    Toplam süre: 25–45 dk.

İleri Seviye (Haftada 3–4 gün)

  1. Plan: 2 gün “güç/koordinasyon + kısa yürüyüş”, 2 gün “uzun açık hava” şeklinde.

  2. Güç/koordinasyon günleri (45–60 dk):

    • 10 dk ısınma: yürüyüş + esneme

    • 20–25 dk oyun temelli güç: duvar şınavı, otur-kalk, merdiven in-çık (güvenliyse), denge çalışmaları (3 tur)

    • 10 dk top oyunu/seksek/ip atlama yerine düşük zıplama gerektirmeyen koordinasyon (yaşa göre)

    • 5 dk nefes + gevşeme (yavaş nefes, omuz gevşetme)

  3. Uzun açık hava günleri (45–70 dk):

    • 40–60 dk park yürüyüşü/oyun + 5 dk yavaşlama

  4. Zihin antrenmanı: haftada 3 gün 10 dk “hafıza oyunu” (eşleştirme kartı, kısa hikaye tekrar, 5 kelimeyi akşam sayma).

  5. Ekran hijyeni: okul günlerinde toplam ekran süresini sınırla; özellikle yatmadan önce hızlı içerik yok.
    Toplam süre: 45–70 dk.

Alevlenme / Kötü Gün Protokolü (5–8 dakika)

  1. 60 sn su + pencere önü gün ışığı (ritim).

  2. 60 sn “yavaş nefes”: 5 sn al, 5 sn ver; 6 tur (çocuk sıkılırsa 4 tur yeter).

  3. 2 dk “sıkışma boşaltma”: yerinde adım + kol sallama (oyunlaştır).

  4. 2–3 dk “kısa temas”: masalın 1 sayfası veya 3 dk sessiz sarılma/yan yana oturma (sinirlilik dalgasını yumuşatır).

  5. O gün hedef: sadece “uyku + su + kısa hareket”; ödevi böl ve sadeleştir.

Gelenekten Günümüze (Seçmeli) – 6 Uygulama

  1. Pranayama (yumuşak nefes): odak öncesi sinir sistemini sakinleştirmek için; evde 6 tur yavaş nefes.

  2. Yoga “çocuk pozları” (nazik): bedeni yumuşatmak için; evde 1 dk diz üstü/alternatif oturuşta öne uzanma (zorlamadan).

  3. Qigong “yavaş kol sallama”: gerginliği azaltmaya yardımcı; evde 2 dk yavaş sallanma + adım.

  4. Orman banyosu: zihni sakinleştirmeye yardımcı; evde mümkün değilse 10 dk telefonsuz dış yürüyüş.

  5. Geleneksel “akşam ritüeli”: aynı sırayla pijama–kitap–loş ışık–uyku (düzen).

  6. Duyu düzenleme (modern): ağır battaniye/derin basınç benzeri sakinleştirici etki; evde kısa süreli, çocuğun hoşuna gidiyorsa.

Takip (7 gün)

  • Uyku (saat): ____

  • Ödev/okuma (dakika): ____

  • Dikkat süresi (0–10): ____

  • Sinirlilik/tepki (0–10): ____

  • Açık hava/hareket (dakika): ____
    7 gün sonunda not al: En iyi gelen 3 alışkanlığı seç; sonraki 7 günde sadece onları sabitle ve üzerine küçük ekleme yap.

Dikkat (kısa)

  1. Çocukta belirgin uyku bozukluğu, ani davranış değişikliği, bayılma, şiddetli baş ağrısı, tik artışı gibi durumlarda doktora danışmak gerekir.

  2. Astım/KOAH benzeri solunum sorunu olan çocukta nefes çalışmaları zorlamadan, rahat ritimde yapılmalıdır.

  3. Denge problemi/vertigo eğilimi varsa denge oyunlarında mutlaka destek kullanın.

  4. Aşırı yorgun çocukta yoğun egzersiz değil, kısa yürüyüş ve uyku düzeni önceliklidir.

  5. İlaç kullanımı/özel eğitim süreci olan çocuklarda bu protokol destekleyicidir; tedavinin yerine geçmez.

  6. Ekran kısıtlaması “ceza” gibi değil, rutin gibi uygulanmalı; tutarlılık en önemli faktördür.